الشيخ علي المشكيني

300

تفسير روان (فارسى)

تفسير : اى پيغمبر ، حق خويشاوند و فقير و در راه مانده را بده . تحقيق : عامّه و خاصّه متفق‌اند كه جملهء اوّل اين آيه در حق حضرت صديقهء طاهره عليها السلام است . هنگامى كه حضرت پيغمبر صلى الله عليه و آله فدك را بدون جنگ و نزاع از يهوديان گرفت جبرئيل نازل شد و گفت : خدا فرمايد : فدك حقّ حضرت فاطمه است به او بده . حضرت پيغمبر ، حضرت فاطمه عليها السلام را خواست و فدك را به او تسليم نمود ؛ و آن مكرَّمه تا بعد از رحلت رسول خدا صلى الله عليه و آله در فدك متصرف بود كه غصب شد . يكى از دانشمندان گويد : از ظاهر لفظ اين آيه چنين فهميدم كه حق و ملك بودن فدك براى آن مكرَّمه بايد قبل از نزول آيه باشد ؛ زيرا مفاد آيه آن است كه عطا كن حق او را ، نه آن كه بعد از نزول آيه حق او شود . ذَ لِكَ خَيْرٌ : اين اعطاى حقوق به جماعت مذكوره ، براى كسانى كه رضاى خدا را مىخواهند يا مراد ايشان تقرب به سوى خداست بهتر است و آنهايند كه رستگارند . نكته : حق خويشاوند ، نفقه دادن به اوست و حق ذى القرباى پيامبر كه مقصود ، حضرت فاطمه و امامان هستند انفال و خمس است و به فقير زكات و به واماندهء در راه زكات يا خمس داده مىشود . [ برترى زكات بر ربا ] ( آيهء 39 ) وَ مَآ ءَاتَيْتُم مّن رّبًا لّيَرْبُوَاْ فِى أَمْوَ لِ النَّاسِ فَلَا يَرْبُواْ عِندَ اللَّهِ وَ مَآ ءَاتَيْتُم مّن زَكَوةٍ تُرِيدُونَ وَجْهَ اللَّهِ فَأُوْللِكَ هُمُ الْمُضْعِفُونَ لغت : « رَبا المالُ و يربو المال » به معنى مال زياد شد و زياد مىشود . و « مضعفون » جمع « مضعف » به معنى « ذو ضعف » يعنى صاحب دو برابر يا چند برابر .